Οι New York Times της Κυριακής έχουν ένα άρθρο σχετικά με τη συσκευή εγγραφής ψηφιακού video (video recorder) Neuros στο οποίο περιγράφουν τα πλεονεκτήματα του “ανοικτού υλικού” (open source hardware).

Ο όρος “ανοικτό υλικό” αναφέρεται, όπως διαβάζω στην wikipedia, σε υλικό (hardware) υπολογιστών και άλλων ηλεκτρονικών συσκευών το οποίο σχεδιάζεται με τις μεθόδους του ελεύθερου λογισμικού και του λογισμικού ανοικτού κώδικα. Το ανοικτό υλικό αποτελεί μέρος στης κουλτούρας ανοικτού κώδικα που επεκτείνει την ιδεολογία και τις πρακτικές του ανοικτού κώδικα σε άλλα πεδία πέραν του λογισμικού. Παραδείγματα ανοικτού υλικού αποτελούν το έργο Simputer για τη σχεδίαση ενός ανοικτού υπολογιστή παλάμης χαμηλού κόστους, τα έργα RepRap, Clanking Replicator και Fab@Home για την κατασκευή εκτυπωτών τριών διαστάσεων (3D printers) που με τη χρήση πλαστικού ή άλλων υλικών μπορούν να “εκτυπώνουν” πραγματικά τρισδιάστατα αντικείμενα, η συσκευή εγγραφής video Neuros στην οποία αναφέρεται και το άρθρο των New York Times και αρκετά ακόμα έργα και ηλεκτρονικές συσκευές.

Το άρθρο με τίτλο “Εσύ αποφασίζεις τι μπορεί να κάνει αυτό το μαραφέτι” αναφέρει:

“Καλωσορίσατε HACKERS! Να τα λεπτομερή ηλεκτρονικά διαγράμματα των κυκλωμάτων των προϊόντων μας – κάντε όποια μετατροπή επιθυμείτε.”

Η παραπάνω δεν αποτελεί μια ανακοίνωση που θα διαβάσετε στις ιστοσελίδες των περισσότερων κατασκευαστών καταναλωτικών ηλεκτρονικών συσκευών, οι οποίοι συνηθίζουν να κρατούν τις πληροφορίες σχετικά με τις εσωτερικές λειτουργίες των συσκευών που κατασκευάζουν όσο πιο μυστικές γίνεται.

Αλλά η Neuros Technology International, κατασκευαστής μιας νέας συσκευής εγγραφής video, αποφάσισε να ακολουθήσει διαφορετική κατεύθυνση. Η εταιρία, που εδρεύει στο Σικάγο, παρέχει πλήρη τεκμηρίωση της υλικής πλατφόρμας (hardware) της συσκευής Neuros OSD (όπου OSD σημαίνει Open Source Device), έτσι ώστε χρήστες με γνώσεις ηλεκτρονικής και προγραμματισμού να μπορούν να κάνουν μετατροπές στη συσκευή και να διαθέτουν στη συνέχεια τις βελτιώσεις που επιτυγχάνουν σε άλλους χρήστες.

Οι δυνατότητες του OSD θα αυξάνονται ώστε να ανταποκρίνονται στις αλλαγές των καιρών, δήλωσε ο Joe Born, ιδρυτής και διευθυντής της εταιρίας. “Ο χώρος του ψηφιακού βίντεο αλλάζει πολύ γρήγορα”, είπε, και πολλοί καταναλωτές δεν θέλουν να αγοράζουν νέο hardware κάθε φορά που μια εταιρία μέσων μαζικής επικοινωνίας βρίσκει έναν νέο τρόπο να μεταδίδει τις εκπομπές της. “Ο καλύτερος τρόπος να αντιμετωπιστεί αυτό το πρόβλημα ήταν να κάνουμε το προϊόν ανοικτό, επιτρέποντας στους εξυπνότερους τεχνικούς και χρήστες μας να το μετατρέπουν.”

Το OSD δεν διαθέτει μόνο ανοικτό υλικό (hardware), αλλά και ανοικτό λογισμικό: βασίζεται στο λειτουργικό σύστημα linux. Η Neuros Technology ενθαρρύνει την επέμβαση στη συσκευή και διοργανώνει διαγωνισμούς με χρηματικές αμοιβές για την ανάπτυξη και ανάδειξη νέων εφαρμογών και τρόπων χρήσης του OSD. Ένας νικητής, για παράδειγμα, σχεδίασε ένα πρόγραμμα που επιτρέπει στους χρήστες να χρησιμοποιούν το OSD για να βλέπουν βίντεο από το YouTube στην τηλεόρασή τους.

Ο Brett Manners ένας μηχανολόγος μηχανικός και εκπαιδευτής wind-surfing στο Perth της Αυστραλίας σκέφτηκε μια άλλη καινοτόμο χρήση της συσκευής. Συνδύασε το OSD και μια βιντεοκάμερα για να καταγράφει τις περιπέτειές του κατευθείαν σε μορφή MPEG-4 (για να δείτε κάποια αποσπάσματα ψάξτε για “Windsurfing With the Neuros OSD” στο YouTube.)

Προϊόντα σαν το OSD αποτελούν ένα καλό παράδειγμα μιας μικρής αλλά αυξανόμενης τάσης προς το “άνοιγμα” της τεχνολογίας, είπε ο Jimmy Guterman, συντάκτης του Release 2.0, ενός newsletter σχετικά με τεχνολογία και επιχειρήσεις που εκδίδεται από το O’Reilly Media.

“Το κίνημα του ανοικτού υλικού μοιάζει με τα αρχικά στάδια του κινήματος του λογισμικού ανοικτού κώδικα που ξεκίνησε σαν ‘αποστασία’ πριν από 15 χρόνια”, είπε. “Τώρα αποτελεί τον πυρήνα των ενοποιημένων τεχνολογιών (I.T.) σε πολλές υπηρεσίες του διαδικτύου όπως το Google.”

Ελπίζει να συμβεί το ίδιο “άνοιγμα” και στο υλικό (hardware), αν και, όπως είπε, το θέμα με το υλικό είναι πιο περίπλοκο. “Οι εταιρίες μπορεί να κρατήσουν κάποια σημεία του υλικού τους κλειστά, ενώ θα ανοίγουν άλλα”, είπε.

Ο Paul Saffo, ειδικός προβλέψεων της Silicon Valley, είπε ότι οι ανοικτές πρακτικές είναι πιο πιθανό να εφαρμοστούν σε νέα προϊόντα όπως το OSD, παρά σε ήδη υπάρχοντα κλειστά προϊόντα. “Είναι πολύ ευκολότερο να σχεδιαστούν τα μελλοντικά προϊόντα με ανοικτό τρόπο”, είπε, “από το να γίνουν ανοικτά τα ήδη υπάρχοντα κλειστά προϊόντα.”

Φαίνεται λοιπόν πως το κίνημα του ανοικτού κώδικα και του ελεύθερου λογισμικού επεκτείνει την επιρροή του σε ολοένα και περισσότερες μορφές δραστηριότητας του σύγχρονου ανθρώπου (λογισμικό, επιστήμη, τεχνολογία, καλλιτεχνική δημιουργία), ενώ οι ανοικτές πρακτικές αρχίζουν να γίνονται ευρέος αποδεκτές και να προσδίδουν αξία σε όσους τις στηρίζουν.

Πηγές: The New York Times: What This Gadget Can Do Is Up to You, σχετικό άρθρο στο Slashdot.